Innovaties in wonen voor ouderen
Mede-eigenaarschap bij langer thuis wonen van ouderen en mantelzorgers
Op het gebied van langer thuis wonen hebben instellingen en bedrijven een uitdaging om (toekomstige) ouderen en hun mantelzorgers te betrekken in de (door)ontwikkeling van producten en diensten, maar missen zij de knowhow en menskracht om dit te doen. Hoe kunnen we samen met bewoners bouwen aan wat écht van waarde is in hun leven? En hoe kunnen we bewonersparticipatie versterken? In dit project wordt dit samen met studenten, zorgprofessionals en bewoners verkend.
Met als doel samen met zorgprofessionals al doende onderzoeken hoe participatie betekenisvol vorm te geven in hun dagelijkse werk en hoe contact tussen cliënten en zorgprofessionals bij kan dragen aan het vergroten van werkplezier en leefplezier.
In het eerste deel van het project hebben studenten in projectgroepjes in co-creatie met bewoners en zorgprofessionals onderwerpen verkend die van belang bleken voor bewoners. Hierin kwamen onder andere thema's als woonplezier, eenzaamheid en betekenisvolle activiteiten naar voren. En is er geëxperimenteerd met echte dieren en robotdieren op de afdeling. Ook ontstonden hier inzichten rondom wat wel en niet werkt in participatie met cliënten.
Op basis van inzichten uit het eerste deel van het project, en de leergang participatieve gezondheidszorg, is in het tweede deel van het project een groepje zorgprofessionals samengekomen om in co-creatie met bewoners al doende samen te verkennen hoe bewonersparticipatie op een betekenisvolle manier vorm kan krijgen. Door bijvoorbeeld een rondleiding aan een bewoner te vragen, gezamenlijk een moodboard te maken, samen iets leuks te doen, of juist eens zonder verwachtingen met open houding het contact aan te gaan ontstonden er betekenisvolle en verrassende momenten. Ook is er gekeken naar de randvoorwaarden die nodig zijn om ook daadwerkelijk invloed te kunnen hebben. Zoals tijd, communicatie en vanaf het begin alle partijen te betrekken.
Ouderen en mantelzorgers als ervarings-deskundigen voor langer thuis wonen
In het project kijken we naar uitdagingen op het gebied van langer thuis wonen: Hoe kunnen we bijdragen aan het ondersteunen van thuiswonende ouderen, een groeiende groep in de samenleving? Samen met partner platform Woonz.nl onderzoeken we of 'advies over aangenaam langer thuis wonen gegeven door ouderen voor ouderen' kan bijdragen aan een oplossing, en hoe dit aansluit op de wensen en behoeften van ouderen en mantelzorgers die voor een oudere zorgen. Dit doen we in co-creatie met ouderen en mantelzorgers. De onderzoeksvraag is ‘Welke wensen en behoeften hebben senioren en mantelzorgers ten aanzien van aangenaam langer thuis wonen en het regelen van passende ondersteuning voor langer thuis wonen, en hoe kan ‘peer-to-peer advies’ hieraan bijdragen en vormgegeven worden vanuit het perspectief van senioren en mantelzorgers?’
Na de looptijd van dit project kan Platform Woonz.nl (toekomstige) ouderen en mantelzorgers op een structurele manier betrekken als ervaringsdeskundigen in het platform. Daarnaast is er een 'peer-to-peer community' ontwikkeld: Een vorm van informatie delen en adviseren over aangenaam langer thuis wonen door senioren en mantelzorgers voor senioren en mantelzorgers.
In fase 1 onderzochten we wensen en behoeften d.m.v. desk research, een survey, focus groep discussies met diverse groepen senioren en mantelzorgers en workshops met professionals, waaruit een SWOT analyse en een besluit voor fase 2 volgde. In fase 2 word onderzocht hoe de gekozen vorm van 'peer-to-peer advies’ verder kan worden vormgegeven, getest en geïmplementeerd m.b.v. co-creatie methoden met senioren en mantelzorgers en professionals.
Uit een survey met 263 thuiswonende senioren en mantelzorgers in Nederland en 5 focus groepen met 35 senioren en mantelzorgers blijkt dat er behoefte bestaat aan advies over comfortabel en veilig langer thuis wonen, met name over het verschaffen van duidelijkheid in wet- en regelgeving, het wijzen van de weg hierin en in kaart brengen van mogelijkheden voor oplossingen. Advies in de vorm van een ‘peer-to-peer adviseur aan huis en in de wijk’ kan een laagdrempelige, vertrouwde manier zijn om ouderen en mantelzorgers te ondersteunen en kennis en ervaringen te delen. Veel jongere senioren geven aan advies te willen krijgen in een vroeg stadium van het ouder worden en zelf via internet advies over langer thuis wonen te zoeken. Daarnaast laat ons desk research een complex landschap van ‘peer-to-peer advies aan huis’ zien, wat verbinden met huidige vormen van ondersteuning lastig maakt. In Fase 2 zal de mogelijkheid van een digitale vorm van ‘peer-to-peer advies’ worden onderzocht.
Eerstejaars studenten Bestuurskunde testte een digitale community aan de hand van interviews en maken informatiemateriaal voor de digitale community, zoals een podcast, filmpjes en website reviews.